PRZELEW WIERZYTELNOŚCI

Wierzytelność jest uprawnieniem wierzyciela do żądania od dłużnika spełnienia świadczenia. Stronami zobowiązania są: wierzyciel i dłużnik. Prawa i obowiązki tych stron powstają w chwili powstania zobowiązania. Prawo przewiduje jednak możliwość zmiany podmiotów zobowiązania. Zmiana ta może nastąpić zarówno po stronie wierzyciela jak i dłużnika.

Jedną z możliwości przejścia wierzytelności na inną osobę jest przelew wierzytelności, zwany cesją. Cesja jest umową. Umowa ta zawierana jest pomiędzy wierzycielem i osobą trzecią (która nie była do tej pory stroną istniejącego między dłużnikiem i wierzycielem zobowiązania). Na mocy tej umowy dotychczasowy wierzyciel przenosi wierzytelność (czyli swoje uprawnienie do dochodzenia spełnienia świadczenia) na osobę trzecią. W miejsce dotychczasowego wierzyciela wstępuje osoba trzecia, która staje się nową stroną stosunku prawnego. Wierzyciel nie posiada już żadnych uprawnień do dochodzenia zobowiązania od dłużnika.

Mimo, że zmieniają się strony umowy, nie zmienia się treść świadczenia. Dłużnika nadal zobowiązany jest do tego samego świadczenia, z tym że ma je spełnić na rzecz innej osoby.

Forma w jakiej należy dokonać przelewu wierzytelności: prawo nie wymaga szczególnej formy dla przelewu wierzytelności, z tym że jeśli wierzytelność jest stwierdzona pismem (tzn. zobowiązanie z którego wynika zostało zawarte w formie pisemnej, np. umowy pisemnej) przelew wierzytelności powinien być zawarty w formie pisemnej. Przelew wierzytelności może być zawarty w umowie sprzedaży, zamiany, darowizny lub innej.

Jakie wierzytelności mogą być przedmiotem przelewu? Kodeks cywilny w żaden sposób nie ogranicza rodzajów wierzytelności, które można przelać. Można przelać każdą wierzytelność, jeśli nie sprzeciwia się temu :

  1. Przepis ustawy (np. przedmiotem przelewu nie może zostać wierzytelność z umowy dożywocia, prawo pierwokupu, prawo odkupu- są one ściśle związane z osobą, stąd zakaz stosowania przelewu wierzytelności)
  2. Umowa stron (zawierając umowę, strony mogą postanowić, że wierzyciel nie będzie mógł przelać swojej wierzytelności na osobę trzecią)
  3. Właściwość zobowiązania (zobowiązanie może mieć takie cechy, które powodują że nie może ono istnieć pomiędzy innymi osobami, np.: obowiązek zapłaty alimentów na rzecz małoletnich dzieci orzeczony wyrokiem sądu).

Przelew wierzytelności staje się coraz bardziej popularny. Na rynku pojawia się dużo firm specjalizujących się w ,,skupowaniu’’ wierzytelności. Przelew wierzytelności posiada wiele zalet. Oto niektóre z nich:

  • Dotychczasowy wierzyciel otrzymuje zapłatę za wierzytelność (najczęściej jest ona niższa niż kwota wierzytelności) ;
  • Uniknięcie prowadzenie postępowania egzekucyjnego;
  • Z przelewu wierzytelności najczęściej korzystają firmy, dzięki niemu mogą szybciej zamknąć bilans przedsiębiorstwa.

Do zawarcia umowy przelewu wierzytelności należy właściwie się przygotować. Trzeba zgromadzić dowody powstania wierzytelności (faktury, listy przewozowe, pokwitowania). Jeżeli wierzyciel prowadził już egzekucję przeciwko dłużnikowi musi wydać nowemu wierzycielowi postanowienia sądu lub komornika.

Przelew wierzytelności nie jest uciążliwy dla dłużnika. Jego zobowiązanie nie zmienia się. Musi spełnić świadczenie tej samej wysokości. Profesjonalne przedsiębiorstwa nabywające wierzytelności będą jednak bardziej efektywnie dochodzić zapłaty niż pierwotny wierzyciel. Jest to przedmiot ich działalności i źródło dochodu.

W związku z tym, że cesja jest czynnością prawną, skutkuje ona powstaniem zobowiązania podatkowego i zapłatą podatku od czynności cywilnoprawnych.

Literatura:

  1. Czachórski W., Zobowiązania. Zarys wykładu, wyd. 11, Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2009